AKTUALIZACJA NA TEMAT ZAKAŻEŃ MERS-COV NA ŚWIECIE

MERS-CoV (Middle East Respiratory Syndrome Coronavirus) należy do tej samej grupy co wirus SARS, który był czynnikiem etiologicznym wystąpienia zachorowań na zespół ostrej ciężkiej niewydolności oddechowej (SARS) na przełomie 2002 i 2003 roku (8422 przypadki, w tym 916 śmiertelnych). Pierwsze dwa przypadki zakażeń MERS-CoV zgłoszone zostały przez WHO we wrześniu 2012 r. i dotyczyły obywatela Kataru i obywatela Arabii Saudyjskiej.  Zgodnie z danymi ECDC na dzień 22 maja 2014 r. całkowita liczba przypadków zakażeń wywołanych MERS-CoV na  świecie wynosiła 665, w tym 205 przypadków śmiertelnych. Przypadki zgłoszono z:

 

•Arabii Saudyjskiej (548 przypadków, w tym 177 śmiertelnych)

•Zjednoczonych Emiratów Arabskich (67 przypadków, w tym 9 śmiertelnych)

•Kataru (7 przypadków, w tym 4 śmiertelne)

•Jordanii (16 przypadków, w tym 4 śmiertelne)

•Omanu (2 przypadki, w tym 2 śmiertelne)

•Kuwejtu (3 przypadki, w tym 1  śmiertelny)

•Egiptu (1 przypadek)

•Jemenu (1 przypadek śmiertelny)

•Libanu (1 przypadek)

•Wielkiej Brytanii (4 przypadki, w tym 3 śmiertelne)

•Niemiec (2 przypadki, w tym 1 śmiertelny)

•Francji (2 przypadki, w tym 1 śmiertelny)

•Włoch (1 przypadek)

•Grecji (1 przypadek)

•Holandii (2 przypadki)

•Tunezji (3 przypadki, w tym 1 śmiertelny)

•Malezji (1 przypadek śmiertelny)

•Filipin (1 przypadek)

•Stanów Zjednoczonych (2 przypadki)

Jak dotąd większość zachorowań wystąpiła na terenie Bliskiego Wschodu lub są one bezpośrednio powiązane z osobami, u których do zakażenia doszło na terenie Bliskiego Wschodu (włączając w to także wszystkie przypadki zdiagnozowane na terenie państw Unii Europejskiej). Za kraje Półwyspu Arabskiego, na terenie których wystąpiła lokalna  transmisja uznaje się: Arabię Saudyjską, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Jordanię, Kuwejt, Liban, Oman, Katar i Jemen.

Początkowe objawy zachorowania to złe samopoczucie, gorączka, kaszel, kichanie, trudności w oddychaniu, bóle mięśni, niekiedy biegunka. W poważniejszych przypadkach, w przebiegu zakażenia dochodzi do zapalenia płuc oraz niewydolności nerek i w około 30 % do śmierci. Obecnie nie ma szczepionki zabezpieczającej przed chorobą, a postępowanie terapeutyczne polega jedynie na leczeniu objawowym. U niektórych osób pomimo zakażenia MERS-CoV mogą nie występować kliniczne objawy choroby.

Obecnie uważa się, że zwierzęciem, które może być nosicielem wirusa i odgrywać rolę w transmisji zakażenia na człowieka jest wielbłąd jednogarbny (dromader). Stwierdzono, że wirus może szerzyć się także z człowieka na człowieka, co ma miejsce szczególnie w ostatnim okresie w placówkach służby zdrowia.

 

ECDC ocenia ryzyko zakażenia się MERS-CoV osób podróżujących na Półwysep Arabski jako niskie.

 

ZALECENIA DLA OSÓB PODRÓŻUJĄCYCH Z KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ DO KRAJÓW PÓŁWYSPU ARABSKIEGO WYDANE PRZEZ ECDC

 

Podróżujący do krajów Półwyspu Arabskiego oraz państw sąsiadujących powinni być świadomi występowania MERS-CoV na tym obszarze geograficznym oraz niewielkiego ryzyka zakażenia tym wirusem.

 

Podróżujący do krajów Półwyspu Arabskiego:

•Przewlekle chorzy (np. na cukrzycę, przewlekłą chorobą płuc lub nerek czy z niedoborami odporności) powinni przed decyzją o wyjeździe zasięgnąć porady lekarskiej. Osoby takie w trakcie pobytu na Półwyspie Arabskim są bardziej narażone na zakażenie MERS-CoV lub wystąpienie zachorowania na inne choroby wymagające wizyty w tamtejszych placówkach ochrony zdrowia, co może zwiększyć także ryzyko zakażenia MERS-CoV.

•Chorzy na jakąkolwiek chorobę zakaźną powinni unikać wyjazdu.

 

Pielgrzymi, którzy planują uczestnictwo w pielgrzymkach Hadżdż lub Umra powinni zastosować się do  przepisów wydawanych przez Ministerstwo Zdrowia Arabii Saudyjskiej.  Zgodnie z nimi osoby powyżej 65 r.ż., kobiety ciężarne, dzieci poniżej 12 r.ż. oraz osoby przewlekle chore (np. choroba serca, nerek, układu oddechowego, cukrzyca) oraz osoby z niedoborem odporności powinny zaniechać uczestnictwa w tych pielgrzymkach z uwagi na własne bezpieczeństwo.

 

Obywatele państw Unii Europejskiej odwiedzający kraje Półwyspu Arabskiego lub mieszkający na stałe na Półwyspie Arabskim powinni:

Przestrzegać ogólnych zasad higieny, które zmniejszają ryzyko zakażenia się różnymi patogenami:

•często myć ręce z użyciem wody, mydła oraz środka dezynfekującego,

•unikać spożywania niedogotowanego/niedosmażonego mięsa i niepasteryzowanego mleka, zwłaszcza pochodzącego od wielbłądów,

•unikać spożywania żywności przygotowanej w nieodpowiednich warunkach sanitarnych,

•myć owoce i warzywa przed spożyciem,

•zachowywać odpowiednie środki ostrożności w kontaktach z osobami chorymi, zwłaszcza mającymi objawy grypopodobne, biegunkę (lub inne objawy nieżytu żołądkowo-jelitowego).

 

Powyższe zalecenia są szczególnie ważne podczas wizyty lub pobytu w placówkach ochrony zdrowia, gdzie dochodzi do większości zakażeń wtórnych.

 

Unikać odwiedzania farm z domowymi lub dzikimi zwierzętami, a w szczególności z  wielbłądami.

Unikać kontaktu z wydzielinami i wydalinami zwierząt (zwłaszcza moczu i kału) w szczególności pochodzących od wielbłądów i nietoperzy.

Zgłosić się do lekarza, jeśli wystąpią u nich objawy choroby ze strony układu oddechowego podczas przebywania na obszarze Półwyspu Arabskiego lub w ciągu 14 dni od daty powrotu, udzielając informacji na temat historii podróży, możliwych kontaktów ze zwierzętami lub chorymi ludźmi. W miarę możliwości, informacja o historii podróży na Półwysep Arabski powinna być przekazana jeszcze przed wejściem na  teren pomieszczeń placówki ochrony zdrowia.

Osoby choree powinny:

•zachować odpowiednie środki higieny podczas kaszlu, kichania (w czasie kaszlu i kichania zakrywać nos i usta chusteczką jednorazową, a w przypadku braku  chusteczek – kaszleć i kichać w zgięcie łokciowe),

•unikać bliskiego kontaktu z innymi osobami,

•unikać udziału w przygotowaniu posiłków,

•często myć ręce z użyciem wody, mydła i środka dezynfekującego,

•stosować się do zasad higieny osobistej.

Więcej informacji na temat zakażeń koronawirusem MERS można znaleźć pod następującymi adresami:

http://www.who.int/csr/disease/coronavirus_infections/en/

http://www.ecdc.europa.eu/en/healthtopics/coronavirus-infections/pages/index.aspx